50 YILLIK BIR ANIM "TİEVA 71"

 50 YILLIK BIR ANIM

"TİEVA 71"

Ankara İlkögretmen Okulu son sınıfta öğrenci iken kadim dostum, sıra arkadaşım, sırdaşım, yoldaşım Fahri Âlem ile sık sık muziplikler yapardık. Bahçelievlerde tüm yatılıların uğrak yeri olan bakkaldan üç buçuk liraya satın aldığımız  "Çubuk" şarabıyla okulun girişindeki korulukta bize özgü bir yer bulur, ordan burdan dertleşir, okuldan, hayat  görüşlerimizden söz ederdik. Bazen oturduğumuz yerde patlamış su borusunun sızıntılarından oluşan, bizim "gölbaşı" adını verdiğimiz, minik su birikintisi olurdu. Gazete kağıdına sarılı leblebi taneleriyle bilinmezliklere doğru dümen kıran sohbetimiz, yine gazete kağıdına sarılı şarap şisesini yudumladıkça maviliklere doğru sürüklenirdi. 

1970-71 yılları öğrenci olaylarınin, kitle eylemlerinin de yükseldiği yıllardı. Okulu bitirmemize üç ay kala, 12 Mart 1971 de verilen askeri muhtıra ile baskıcı ve faşist bir yönetim işbasına gelmişti. Siyasi olay ve eylemlerin ayyuka çıktığı ılık bir hafta sonu ilkbahar akşamında,  ikimiz yine "gölbaşı" kenarında oturup "memleket meseleleri" konuşuyorduk. Köy enstitülü yazarları, özellikle TÖS'ün genel başkanı Fakir Baykurt'u çok seven sevgili dostum Âlem, asıl adı "Fahri Âlem" olmasına rağmen kendisine "Fakir Âlem" denmesinden çok hoşlanır,  çok mutlu olurdu. Cebinde de gercekten hiç parası olmazdı. Çoğunca bizden, arkadaşlarından borç alırdı. Biz de ona "Fakir Âlem" diye seslenmeyi yadırgamazdık. Aslında o hayalleri, düşleri, dili ve düşünceleriyle  çok zengin bir insandı. 

Öğretmen okulu birinci sınıfta,  Türkçe öğretmeni (Naciye Aybastı) bir gazete makalesinin nasıl olması gerektiğini anlattıktan sonra bizden bir makale yazmamızı istemiş, akşam etüdünde de hepimiz birer makale yazıp ertesi derste öğretmene teslim etmiştik. Bir sonraki derste öğretmen makaleden aldığımız notları sınıfta okumaya başladı. Numarası hemen benden önce olan ve yakınımda oturan sevgili Âlem'in adını Naciye öğretmen okur okumaz ona doğru yönelip, yüksek sesle ve suçlayıcı bir tonda bu makaleyi hangi gazeten aşırdığını sordu. Oysa elinden hiç kitap düşmeyen Âlem'in özgün ve hepimizden çok ileri görüşleri vardı. Hakkını korkmadan savunmayı da bilirdi. Öğretmenin bu davranışıyla suçlandığını ve haksızlığa uğradığını yüzü kızararak ama sert bir şekilde yanıtlayarak "Ben yazdım" diye diklendi. Naciye öğretmen "kopya" deyip notunun "sıfır" olduğunu söyledi. Âlem daha yüksek bir sesle "Bu makale benim, ben yazdım" diyerek yine kendini savundu. Daha öğrencilerini yakından bile tanıyamamış  olan Naciye öğretmen ise hala "Sen bu makaleyi yazamazsın" diye inat ediyordu. Öğretmenin bir türlü inanmadığı bu makalenin konusunu merak ediyorsunuz değil mi? 

"Nato'ya Hayır!" Okuduğumuzda biz de gördük ki o makale, dönemin saygın sol gazetelerinde bile rahatlıkla okunabilecek nitelikte bir yazıydı. Âlem'in böylesine  güçlü bir kalemi olabileceğine ne yazık ki Türkçe öğretmenimiz inanamıyordu. Âlem daha o sıralarda akşam etüdlerinde hiç ders çalışmaz Nazım Hikmet, Fakir Baykurt, Talip Apaydın, Orhan Kemal gibi edebiyatımızın usta yazarlarının kitaplarını bulup okur, zaman zaman tuttuğu özel defterine de anılarını, şiirlerini, duygu ve düşüncelerini yazardı. Bana "şu kitabı okudun mu?" diyerek başlayan okuduğu kitapla  ilgili düşüncelerini aktarırken, bir an önce o kitaba nasıl ulaşabileceğimin yollarını aramaya başlardım. O aslında bir edebiyat öğretmeni kadar zengin bilgilere sahipti. Daha sonraki kompozisyon ödevlerinde ise sınifta en yüksek notlar Âlem'indi. Artık öğretmenden hakettiği takdir ve övgüyü de alıyordu elbette... Son sınıfa geldiğimizde, Çocuk Edebiyatı dersimize gelen Ali İhsan Beyhan öğretmenimizin de en gözde öğrencisiydi. Ali İhsan bey, Gönen'de Fakir Baykurt'u, İvriz'de Mahmut Makal'ı kitaplığa yönlendirdiği gibi, Âlemi de okulun kütüphanesine yönlendirmişti. Sık sık kütüphaneye gidiyor, ordan aldıği kitapları okuyordu. Ali Ihsan Beyhan öğretmenimiz sınıfımızda sadece ona hafif bir gülümsemeyle adıyla seslenirdi. 

Âlem, bir sabah uyandiğimizda gece düşünde Diyarbakır'a gittiğini ve gezdiğini söyleyerek, düşünde yaşadiklarini zengin bir anlatımla bize aktarmisti. Sınıfımizda Diyarbakır'dan naklen gelmiş olan  arkadaslarimiz vardı. Onlar bile onun bu düşünü özlem, sevgi ve hayranlıkla dinlemişlerdi. 

Kadim dostum Fakir Âlem iyi dileklerde bulunmak için, "Allah, Sıhhat, Para, Afiyet Versin, Amin" sözcüklerinin kısaltması olarak kullanılan "ASPAVA" yı kendine göre yeniden uyarlamış, onun yerine "Tanrı, İyılik, Esenlik Versin Amin 71" deyişini "TİEVA 71" gibi kısa bir slogana dönüştürmüştü. Her yıl bu slogan "TİEVA 72, 73, 74..." diye sürüp gitse ne iyi olur diye düşünürdü...

Bir hafta sonu, bizim ünlü (!) "gölbaşı" kıyısında, karanlık bastırıncaya kadar oturup "Çubuk" şarabıyla demlenmiş,. sonra da o kafayla hemen önümüzden harıl gürül otobüs ve kamyonların geçtiği "Konya Yolu"na inivermiştik. Sevgili Âlem cebinden çıkardığı tebeşirlerle vızir vızir araçların  gelip gectiği şehirlerarası yolun ortasına "TİEVA 71" yazmaya başladı. Bana da verdiği tebeşirle aynı sloganı ben de yola yazmaya koyuldum. 12 Mart muhtırasından, arkasından Nisan ayında okula çok yakin Emek 4.üncü caddedeki İş Bankasi'nın Deniz Gezmişler tarafindan  soyulmasından sanki habersizmişiz gibi şehirlerarası yolun tam ortasina  slogan yazıyorduk: "TİEVA 71"... Birden yanı başımizda bir polis arabasının siren seslerini duyduk. Tabana kuvvet yolun karşısına kendimizi atarak, bizim her zaman demlendiğimiz "gölbaşı"na doğru koşmaya başladık. Yakalanmama telaşıyla karanlikta önümüzü görmüyorduk. Benim bir ayağım su birikintilerinden oluşan çamura saplanıverdi, ayakkabımın biri çikti. O halde okul girişine doğru koşmaya devam ettim. Âlem'in de arkamdan geldiğini sanıyordum. Dönüp arkama baktığımda Âlem yoktu. Okula girdim, yatakhaneye çıktım. Orada bulunan arkadaşlara durumu anlatmaya başlamıstim ki Âlem de çikageldi. Onun da su birikintisinde ayağı kaymıs kalkamamış, bir süre öylece beklemiş, polis gelir beni kaldirir diye... Ama gelen giden olmayınca o da okulun yolunu tutmuş koşarak. Yatakhanedekiler kahkahaya boğulmuşlardi. Sonra bir arkadaşımla beraber koruluğa giderek, benim çamura batan ayakkabıyı da bulup, okula döndük. "TİEVA 71" sloganımızı da ilk ve son kez kullanmış olduk...

Istanbul'a tayinim çıktığında, kızımı görmek için sık sık Ankara'ya gidip geliyordum. Sigara ve içkiye çok düşkün olan sevgili Âlem'in bir gidişimde "gırtlak kanseri" ameliyati olduğunu ama ameliyattan sonra bir daha düzelemediğini öğrenmiştim... O zor günlerinde yanında olamadığım için çok üzüldüm ve hala da üzülürüm...

Beypazarı Kırbaşı Beldesi'nden ozan ruhlu, kıvrak kalemli, bana okuma sevgisini aşılayan, sevgili dostum, adı da cebi de "Fakir", düşleri, duyguları, düşünceleri zengin Âlem arkadaşım, seni çok ama çok özlüyorum, ışığın hiç eksilmesin.

8 Ocak 2022

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

TALİP APAYDIN: "Koca Ruhi Su gitti gider.

Türkan Saylan'a saygıyla

OKTAY TUNCER HOCAMIZ